Een kaartje kopen bij een automaat van de NS, gegevens opzoeken op een informatiezuil van de gemeente, allemaal gewone handelingen. Met een druk van een vingertop zijn allerhande zaken te regelen via een touchscreen, als je tenminste niet blind of slechtziend bent. De ‘knoppen’ op het scherm zijn niet te zien of te voelen, waardoor blinden en slechtzienden er geen gebruik van kunnen maken. Maar er is hoop.

Nieuwe software

Met een koptelefoon en drie extra knoppen moet het leed van touchscreens voor deze bijzondere doelgroep achterwege blijven. Eric Velleman van Stichting Accessibility in Utrecht ontwikkelde software waarmee er in de hoeken van het touchscreen drie extra ‘knoppen’ verschijnen waarmee blinden en slechtzienden wel uit de voeten kunnen met bijvoorbeeld een kaartjesautomaat.

‘Links boven staat vorige, rechts boven volgende en in de rechterhoek beneden verschijnt bevestigen’, zegt Velleman. ‘Met deze drie extra ‘knoppen’ kan een blinde of slechtziende ook gebruik maken van vrijwel elk touchscreen.’ Voorwaarde is wel dat er een koptelefoon kan worden aangesloten zodat de gebruiker het apparaat hoort.

De knoppen in het scherm worden sprekend weergegeven en door op vorige, volgende en bevestigen te drukken, kan het hele menu van het touchscreen worden doorlopen. ‘Enkele reis? Bevestigen. Tweede klas? Volgende. Eerste klas? Bevestigen’, doorloopt Velleman het systeem.

'Belangrijke uitvinding voor blinden'

Volgens Henk van de Beld van stichting Bartiméus is de vinding van Velleman uitermate belangrijk. Bartiméus is opgericht om de kwaliteit van leven voor mensen met een visuele handicap te verbeteren. ‘Touchscreens zijn echt niet meer weg te denken in het dagelijks leven. Door deze ook toegankelijk te maken voor mensen met een beperking wordt hun toegang tot de maatschappij vele malen vergroot’, zegt Van de Beld.

Velleman wil met zijn vinding de markt op. ‘Er zijn gesprekken met een aantal banken om te kijken of zij de software kunnen gaan toepassen.’ Het nieuwe ‘knoppen-systeem’ is inmiddels getest door een grote groep blinden en slechtzienden. ‘Zij vinden op deze manier allemaal feilloos hun weg op de touchscreens’, zegt Velleman. De gebruiker moet weten dat er in de hoeken van het scherm voor hem of haar drie ‘knoppen’ zitten. ‘Een blinde kan niet zien wat op het scherm staat, maar uiteraard wel de hoeken van het scherm voelen’', zegt Velleman.

‘Wonderlijk genoeg zijn er maar drie extra knoppen nodig om het hele menu te kunnen doorlopen zonder alle knoppen te zien. Eigenlijk hebben we een extreem eenvoudige oplossing gevonden voor dit probleem’, meent Velleman.